Docosahexaeenzuur (DHA) ziet er op papier veelbelovend uit. Het is een omega-3-vetzuur dat overvloedig aanwezig is in makreel, sardines en andere vette vis. De theorie klopt: het ondersteunt verbindingen tussen hersencellen. Cognitieve functie verbetert. Dementie loopt vast.
Maar theorie is één ding. Bewijs is een ander.
Jarenlang kon niemand bewijzen dat DHA uit supplementen daadwerkelijk de hersenen bereikte of daar iets nuttigs deed. Nu is die onduidelijkheid verdwenen. Een USC-onderzoeksteam heeft zojuist de resultaten gepubliceerd van een rigoureus, twee jaar durend onderzoek. De kop? Een hoge dosis DHA bereikt de hersenen. Het helpt je gewoon niet nadenken. Of onthoud.
DHA kwam er, maar bleef niet hangen
Het onderzoek volgde 365 mensen van 55 tot 80 jaar. Oudere volwassenen met weinig vis in hun dieet. De helft van hen droeg het APOE ε4-gen. Dat is de zware slagman voor het risico op late ziekte van Alzheimer. Ze consumeerden allemaal minder dan 200 milligram DHA per dag. Een schijntje vergeleken met de behandeling.
Onderzoekers verdeelden de groep. Eén van hen kreeg 24 maanden lang dagelijks een enorme dosis DHA – 2.000 milligram.
De anderen kregen een placebo. Maïsolie gemengd met sojaolie. Smaakte identiek. Zag er identiek uit. Niemand wist wie wat was.
Eerste opdracht: levering bewijzen.
Ze maten het hersenvocht. De vloeistof die de hersenen baadt. Na zes maanden stegen de DHA-concentraties in de behandelgroep met 17%. Het maakte niet uit of je het risico-gen had. Het spul kwam binnen. Direct bewijs dat supplementen de barrière overschrijden.
“Iedereen hoopt op een wondermiddel”, zegt Hussein Naji Yassine. “Maar we kunnen niet zeggen dat visoliesupplementen de gezondheid van de hersenen beschermen.”
Daarna wachtten ze twee volle jaren. En gemeten.
Deelnemers namen de herhaalbare batterij voor de beoordeling. Standaard geheugentests. De DHA-groep en de placebogroep waren identiek. Geen verschil in prestatie. Ze hebben ook hersenen gescand. Ik controleerde de hippocampus, de geheugenhub. Gecontroleerd op krimp. Opnieuw. Niets.
Het hippocampale volume veranderde niet. Het geheugen is niet verbeterd. Het supplement deed zichtbaar niets.
Dus waarom falen?
Dit is waar de wetenschap rommelig wordt. DHA arriveerde. Waarom geen overwinning?
Misschien hebben de hersenen het afgebroken. Er is een enzym genaamd cPLA2. Calciumafhankelijke fosfolipase. Het zou DHA kunnen afbreken voordat het ooit in synaptische membranen terechtkomt. Waar de magie zou moeten gebeuren. Als de structuur oplost voordat deze is opgebouwd. Zinloos.
Misschien was het een ontsteking. Veel deelnemers hadden overgewicht. Hypertensief. Gevestigd. Chronische ontstekingen overspoelen het systeem. Het maskeert subtiele voordelen. Kan één enkele voedingsstof dat vuur bestrijden? Waarschijnlijk niet.
Of misschien is het de timing.
Gemiddelde leeftijd? Zesenzestig. Dat is relatief jong in termen van Alzheimer. Gedurende twee jaar bleven de meeste mensen gewoon gezond. Er was niet genoeg achteruitgang om te stoppen. Hoe voorkom je dat je van een drie meter hoge muur valt als er niemand is gevallen?
De open vraag is niet of DHA reist. Dat weten we nu. Het gaat erom of de hersenen het nog steeds willen, of dat we een gat proberen te dichten dat al is gedicht.
